نوشتهي: جيمز جي. هيوز
ترجمهي: سيد عليرضا حجازي
چكيده
جامعهي دانش بنيان آينده شاهد شتابگيري روندهايي خواهد بود كه به افزايش هوش انسان خواهد انجاميد. اين روندهاي شتاب گيرنده از صدها سال پيش آغاز شدهاند. بسياري از فناوريهاي همگرا شده اين روند رو به تزايد هوشمندي را امكانپذير خواهند ساخت كه از ميان آنها ميتوان به دانش روان ـ داروشناسي، مهندسي ژنتيك، نانو فناوري و فناوري ارتباطات اشاره كرد. پيشرفت در هوشمندي تنها در مغز افراد شكل نخواهد گرفت، بلكه در سامانههاي اجتماعي، سياسي و اقتصادي نيز پديد خواهد آمد كه اين مغزها را با يكديگر پيوند ميزند. بر اثر افزايش هوشمندي در افراد و جامعه، ما به تدريج الگوهاي مناسبي را براي كاركردهاي اجتماع و جهان طبيعي ايجاد كرده و بهترين شيوههاي دستيابي به سرنوشتهاي انسان را تدوين خواهيم كرد. اما كوشش براي ساختن جهاني هوشمندتر نيازمند تلاشي سياسي براي آزادي بيشتر و برابر براي انسانها است تا همگان بتوانند به طور كامل در تصميمسازيهاي اجتماعي مشاركت داشته باشند و از مزاياي پيشرفتهاي بشري برخوردار شوند.

بالاخره تابستان هم رسيد و سه ماه كار مداوم را پشت سر گذاشتم. خوشحالم كه توانستم سه ماههي نخست سال 86 را با موفقيت به پايان برسانم و اميدوارم اگر عمري باقي باشد، تا پايان سال نيز اين چنين باشد.
براي يك هفته به تعطيلات تابستاني ميروم و اين وبلاگ هم نفس راحتي از دست مقالههاي من خواهد كشيد. اميدوارم با دست پري برگردم و مطالب بهتر و مفيدتري را نسبت به گذشته در اين وبلاگ بگذارم، تا هفته بعد، خدا نگهدار!
نوشته: ئي.جي.ماندل
ترجمه: سيد عليرضا حجازي
بررسيهاي جديد نشان ميدهد كه گذشتهي هر فرد ميتواند كليدي براي روياهاي آيندهي او باشد. در جريان آزمايشهايي با استفاده از تصويربرداري پيشرفتهي مغز، دانشمندان دريافتهاند هنگامي كه افراد رويدادهاي آينده را تصوير ميكنند، مراكز عصبي آنان بسيار فعال ميشوند.
كارل زپونار، پژوهشگر ارشد بخش روانشناسي دانشگاه واشينگتن واقع در شهر سنتلوييس، ميگويد: ”اين مطلب به ما نشان ميدهد كه حافظه به اندازهي تصور آينده اهميت دارد و انديشه پيرامون آينده مانند به ياد آوردن گذشته است.“ او افزود: اين يافتهها افزون بر افزايش درك ما از مغز، ميتواند به پژوهشهاي در حال انجام در حوزهي بيخوابي و افسردگي كمك كند.
پايش در آينده و ديدباني آن يكي از نخستين ماموريتهاي آيندهپژوهان و آيندهانديشان است. اهميت اين امر به حدي است كه بر پا ساختن رصدخانههاي دانش و فناوري با هدف رهگيري آنچه كه در اين دو حوزه در پيش است و نيز به منظور جلوگيري از شگفتزدگي فناورانه، در اولويتهاي تحقيقاتي بسياري از كشورهاي توسعه يافته قرار گرفته است. بديهي است رصدخانههاي دانش و فناوري برخلاف رصدخانههاي متعارف ابزارهايي نظير تلسكوپ يا راديوتلسكوپ ندارند، بلكه از سامانههاي ديگري براي رصد آينده استفاده ميكنند كه از آنها به عنوان ”رادارهاي آينده ياب“ ياد مي شود.
نوشته: دكتر سعيد خزائي
در حالي كه تغيير درونمايهي اصلي و بخشي از سرشت فعاليتهاي عصر ما را تشكيل ميدهد، ملاحظهي راهبردي خردورزانه اين است كه آيا تغيير سازمان و بنگاه شما را درگير بحرانهاي مختلف ميكند، يا اين كه شما را قادر ميسازد از آيندهنگاري و پيشنگري در راستاي مديريت تغيير به شيوهاي آرام، آگاهانه و نظامي يافته استفاده كنيد؟ طرحريزي آيندهي يك سازمان، بنگاه يا دولت تنها به وسيلهي تكنيكهاي اطلاعاتي پيشرفته، الگوهاي نوين، قدرت پاسخگويي و محاسبهي علمي امكانپذير است. براي ماندگاري و موفقيت در آينده بايد مهارتهاي پويش محيطي را با ارتباط دادن به اطلاعات برخاسته از سامانهي اطلاعاتي راهبردي دربارهي پيشرفتها در محيط خارجي و تطبيق و تشريح آن در درون سازمان كامل كنيد.
چگونه رسانههاي ارتباطي، جهان ما را شكل ميدهند
نوشته: ام. ركس ميلر
ترجمه: دكتر سعيد خزائي
هنگامي كه رسانههاي به ابزار برتر ارتباطي و فرهنگي تبديل شوند، پارادايمي جديد پديد ميآيد كه برانديشه، رفتار، روابط و خلاقيت ما اثر گذاشته و موجب تغيير آنها خواهند شد. نويسندهي مقاله كه مشاور تجاري و نظريهپرداز ارتباطات است، روشي را براي درك فرا روي ما و مديريت بهتر اين تغييرات ارايه ميكند.
همانگونه كه مارشال مك لوهان ميگويد، ”رسانه، پيام است“. مشاهدهي جنگ از دريچهي تلويزيون با مطالعه و خواندن رويدادهاي آن تفاوت بسيار دارد.
كمتر از 60 سال پيش تلويزيون به خانههاي مردم راه پيدا كرد و به سرعت تمام جنبههاي زندگي بشر، از تجارت و آموزش گرفته تا سياست و ورزش را تغيير داد. هم اكنون ارتباطات ديجيتالي ـ رايانهها، دستياران شخصي ديجيتال، اينترنت، بلكبريز و ساير فناوريها، انقلاب ارتباطي ديگري ايجاد كردهاند كه به احتمال فراوان در سرعت بخشيدن به دورهي انتقال و گذار تاثير چشمگيري خواهند داشت.
براي گمانهزني آن چه كه ممكن است در سالهاي آينده رخ دهد، نگاهي به پيامد دو انقلاب پيشين در عرصهي رسانههاي برتر ارتباطي يعني تبديل ارتباطات شفاهي به رسانههاي چاپي در قرن يازدهم و تغيير اخير رسانههاي چاپي به ارتباطات راديويي ميافكنيم.
ستون فقرات شما متصل به استخوان شانه يا كتف شما است. استخوان كتف شما متصل به استخوان گردن بوده و استخوان گردن نيز هنگام گفتگو با تلفن همراه به گوشي تلفن متصل ميشود.
دو پژوهشگر به نامهاي لين جونگ و مايكل لايبشر در دانشگاه رايس واقع در شهر هيوستون، ايالت تگزاس به بررسي اين روابط پرداختهاند. آنها ميخواهند از اسكلت بدن انسان براي انتقال فرامين به گونهاي معتبر و ايمن استفاده كنند و از اين فناوري در تجهيزات كمكي قابل نصب بر روي لباس يا كاشت تجهيزات پزشكي در بدن انسان بهره ببرند. تحقيقات اين دو پژوهشگر كه از سوي دو شركت مايكروسافت و تگزاس اينسترومنتز حمايت مالي ميشود، ميتواند راههاي جديدي را براي رفع محدوديت افراد معلول در كار با تجهيزاتي مانند رايانهها و دستيارهاي ديجيتالي به ارمغان آورد.
نوشته: ضياء مرالي
ترجمه: سيد عليرضا حجازي
جابجايي در فاصلههاي دور به شيوهي كوانتومي موضوع جالبي به نظر ميرسد، به ويژه با فضاپيماهايي كه ميتوانند فواصل ميان ستارگان را به سرعت بپيمايند، اما اين رويا هيچگاه به واقعيت نپيوست. اين فناوري هيچگاه نتوانست بيشتر از جابجاكردن چند فوتون، آن هم در مسافتي كوتاه به توفيق جالب توجهي دست يابد. اما اينك سامانهاي طراحي شده است كه ميتواند به گونهاي بالقوه هزاران ذرهي اساسي را بدون هيچگونه بنبست كوانتومي در فواصل دور جابجا كند.
يك زوج طراح از شركت فرانت ديزاين به تازگي صفحهاي شطرنجي را طراحي و توليد كردهاند كه نقش خود را به صورت خودكار تغيير ميدهد. در ظاهر، اين فناوري در اتوبانها كاربرد فراواني دارد و حاصل آن تابلوهاي هشدار دهندهي خودكار خواهد بود. اگر چه اين زوج هنرمند براي نخستين بار اختراع خود را در آشپزخانه منزل به كار گرفتند، اما هنگامي كه دريافتند سرمايهگذاران مهمي نظير پليس حاضر به سرمايهگذاري بر روي آن شدهاند؛ شگفت زده شدند. اين تابلو بر مبناي اعداد 8 رقمي رايانهاي كار ميكند.
شركت توشيبا به تازگي باتري ليتيومي جديدي را ساخته است كه سرعت جذب آن 60 برابر بيش از سرعت جذب الكتريسيتهي باتريهاي معمولي است و 80 درصد ظرفيت آن تنها ظرف يك دقيقه تكميل ميشود. البته فرايند ساخت اين باتري طولانيتر از ساخت باتريهاي ليتيومي رايج است. ويژگي منحصر به فرد اين باتري ضخامت بسيار اندك آن است و لبههاي اتصال آن تنها يك ميليمتر ضخامت دارند. قرار است اين باتري در وسايل حساس صوتي نظير گوشيهاي تلفن همراه به كار گرفته شود، اما به علت استفاده از نانو ذرات گران قيمت در آن، هنوز براي توليد انبوه چندان مناسب به نظر نميرسد. توشيبا اعلام كرده است در آيندهي نزديك بر اين محدوديت نيز غلبه خواهد كرد.
منبع: http://blog.scifi.com/tech، ۲ مي 2007
امروزه پورتفوليو يا eportfolio ، بيشتر شبيه سيستم مديريت محتوا (CMS) در سال 1997 است. تاكنون فهم و درك منسجمي از نيازهاي كاركردي، ويژگيهاي طرح، يا اين كه پورتفوليوي الكترونيكي در آموزش و فراگيري چگونه و چقدر اثربخشي دارد، مشخص نشده است. تا زماني كه استفاده آسان و خدمات درخواستي در سيستمهاي موجود در دسترس نبودند، نرم افزارهاي مديريت محتوا توانسته بودند تا حدودي مقبوليتي عمومي براي سودمندي و وظيفهمداري را دريافت نمايند، تا اين كه محيطهاي نرمافزاري پورتفوليو توانستند اثر بخشي، استفاده آسان و يكپارچهسازي را به گونهاي شفاف به نمايش در آورند. به نظر ميرسد آنها به سطحي از مقبوليت كه نرمافزارهاي مديريت محتوا در چند سال گذشته به دست آوردهاند نخواهند رسيد.
ميگويند هنگامي كه لئوناردو داوينچي، هنرمند و مخترع مشهور ايتاليايي ايدهي كالبدشكافي اجساد مردگان را با دوستانش كه حتا تعدادي از آنها شاگردان خودش بودند، مطرح ساخت؛ همگي گريختند و او با ايدهي كالبدشكافي بدن انسان تنها ماند!
سالها طول كشيد تا دانش پزشكي سر انجام به ارزش ايدهي داوينچي پي برد، اما همواره اين پرسش مطرح بوده است كه چرا اين ايده در زمان خود درك نشد و از آن قدرداني نگرديد؟ آيا داوينچي جلوتر از زمان خودش حركت ميكرد يا آن كه دوستانش در گذشتهاي زندگي ميكردند كه به گمان آنها ”حال“ پنداشته ميشد؟! آيا امروز نيز ما ميتوانيم با اطمينان بگوييم كه در زمان ”حال“ زندگي ميكنيم؟!
نشريه علمي و آنلاين تكنولوژي ريويو (Ttechnology Review) كه توسط ام. آي. تي (موسسه فناوري ماساچوست) منتشر ميشود، در آخرين شماره خود تازههاي دانش و فناوري را در قالب مجموعهاي از خبرهاي جذاب و جديد منتشر ساخته است كه با كليك بر روي هر يك از اين عناوين، ميتوانيد متن كامل آن را به انگليسي مطالعه كنيد. به تدريج بخشهايي از اين مطالب را براي آگاهي علاقمندان ترجمه ميكنم و روي همين وبلاگ قرار ميدهم.
ضمناً اگر علاقمند به مطالعه اخبار پيشين ترجمه شده فناوريهاي نوين هستيد، اينجا را كليك كنيد.
1. وقتي هوش مصنوعي در ميان جنگل گم ميشود!
2. بالا رفتن از ديوار با نانولولههاي كربني
3. رديابي تخريب سلولها در بيماري ديابت
4. زمين دوم
5. ميكروبهايي كه پسمانده غذاي شما را به انرژي تبديل مي كنند!
7. دانش ژنتيك در خدمت رديابي ميكرو ارگانيسمهاي بدن
اكنون هنرنمايي شركت اينتل در قالب رايانهي همراه جديدي كه به بازار ارايه كرده، به نمايش در آمده است. اين رايانه با وجود نازكي بيش از حد، هنوز بسياري از قابليتهاي رايانههاي همراه را حفظ كرده است. رايانهي ياد شده تنها 25/2 پوند وزن دارد و شركت اينتل آن را براساس مفهومي كاملاً جديد طراحي كرده است. رايانهي همراه ياد شده داراي ويژگيهاي ارتباط بيسيم (Wifi)، EVDO يا (WiMax) ميباشد. در صورت روشن بودن اين رايانه، اطلاعات ارسالي به آن، بدون بازكردن صفحه، بر روي نماي خارجي آن قابل مشاهده است.
شركت اينتل هنوز قيمت تمام شده براي اين دستگاه را اعلام نكرده است، اما به نظر ميرسد مانند طراحي آن از ساير رايانههاي مشابه بالاتر باشد.
به تازگي توربينهايي در بزرگراههاي ايالت نيوجرسي امريكا نصب شدهاند كه از باد ايجاد شده بر اثر حركت اتومبيلها الكتريسيته توليد ميكنند. دانشجويي در دانشگاه ايالتي آريزونا در نظر دارد لولههاي فولادي را براي استقرار اين توربينها طراحي كند.
اين دانشجو برآورد كرده است كه با سرعت 10 تا 70 كيلومتري اتومبيلهاي در حال حركت ميتوان در اتوبانهاي خارج شهر برق موردنياز يك خانهي 700 مترمربعي را در طول سال تامين كرد. او در نظر دارد پايههاي اين توربينها را با پايههاي علايم راهنمايي و رانندگي جايگزين كند و تابلوهاي هشدار دهنده و علايم رانندگي را بر روي اين پايهها در ايالت نيوجرسي نصب كند.
منبع: http://blog.scifi.com/tech/archives/2007/05/02/wind_turbines_b.html ، ۲ مي 2007
زندگي در شهرهاي بزرگي مانند نيويورك همواره با بمباران صداهاي آزار دهندهي پيراموني همراه است. صداي ساخت و ساز، اتومبيلها يا همسايگان پر سروصدا سبب ميشوند كه حتا يك لحظه هم نتوان بدون سروصدا زندگي كرد.
اما براي آيندهي نزديك ميتوان كاري كرد. يك آزمايشگاه در آلمان به تازگي پنجرههاي ضد هوايي را ساخته است كه اغلب صداهاي برخورد كننده با شيشههاي خود را فيلتر و تصفيه ميكند. از آن جا كه پنجرهها خود به عنوان تشديد كنندهي سروصدا عمل ميكنند و صداها سطوح آنها را به ارتعاش در ميآورند، پژوهشگران رويكرد متفاوتي را براي مقابله با اين پديده تدوين كردهاند. اين پنجره مانند گوشيهاي ضد صدا، ارتعاش بسيار اندكي را از جانب خود ساطع ميكنند و بدين وسيله، صداهايي را كه به سوي آنها ميآيند، خنثي ميكنند. حاصل كار ايجاد محيطي آرام، در قلب يك محيط شلوغ و پر سروصدا است كه شما ميتوانيد در آن جا به راحتي استراحت كنيد و بخوابيد.
منبع: http://blog.scifi.com/tech/archives/2007/05/02/noisecanceling.html ، ۲ مي 2007
صرفهجويي در انرژي حرارتي در زمستان يكي از مهمترين ضرورتها است. دانيل استرول 50 قوطي آلومينيومي را طوري روي هم قرار داده است كه امكان جريان هواي گرم ميان آنها را فراهم كرده است. روي اين قوطيها را يك صفحهي پلاستيكي شفاف با ابعاد 4×2 فوت كشيده است و به اين وسيله يك پمپ حرارت خورشيدي درست كرده است. از آن جا كه فلزات حرارت را زودتر و بيشتر از عناصر ديگر جذب ميكنند، اين حرارت 10 تا 15 درجه بيشتر از حرارت موجود در ديگر اجسام خواهد بود. با قرار دادن يك توربين در مسير هواي گرمي كه در داخل اين قوطيها در گردش است و هدايت آن به داخل، ميتوان خانه را در طول روز و هنگام تابش آفتاب در مناطق سردسير و در زمستان به خوبي گرم كرد.
يادتان باشد، از اين پس قوطيهاي فلزي خالي نوشابههاي خود را به آساني دور نياندازيد! شما با اين كار بخاريهاي خوبي را خواهيد داشت.
منبع: http://blog.scifi.com/tech/archives/2007/05/02/low_tech_heat_p.html ، ۲ مي 2007
به تازگي ستارهشناسان اروپايي با اعلام كشف سيارهي قابل سكونت Gliese 581c با استفاده تلسكوپي در شيلي، جهان ستاره باران شدهي ما را به شگفتي وا داشتند. برخي از مردم هنوز با اين پرسش روبهرو هستند كه چگونه ميتوان به اين سياره رسيد. تنها يك طيف نور قرمز از اين سياره به دست رسيده است. دانمشندان با تجزيه و تحليل اين طيف نوري دريافتهاند كه حرارت آن معادل 0 تا 40 درجهي سيلسيوس است.
پيش از اين، تلسكوپهاي ويژهاي كه سياره يابهاي ميان كهكشاني ناميده ميشدند، براي پارهاي از اكتشافات جديد در نظر گرفته شده بودند. ماموريت داروين كه پيش از اين قرار بوده توسط ناسا (آژانس امور فضايي امريكا) صورت گيرد، دقيقاً با استفاده از چنين تلسكوپهايي برنامهريزي شده بود.
اين فضاي كاري كه اينترپرايز نام دارد، فضايي شاعرانه از فناوريهاي روز است كه محيط كار براي كاربران رايانه را بسيار اختصاصي كرده است. فضاي ياد شده كه بيشتر به يك حباب شباهت دارد تا يك فضاي كاري، مجموعهاي از قابليتهاي انحصاري را به همراه دارد كه از ميان آنها ميتوان به اين موارد اشاره كرد: صندلي قابل تنظيم در هفت جهت، فضايي براي قرار دادن چهار نمايشگر، جابجايي طبيعي براي بهرهگيري از نور طبيعي محيط، قابليت تنظيم نور داخلي براي اوقات تاريك شبانهروز، تهويهي هواي الكترونيكي و نور ملايم غيرمستقيم. اين امكانات تنها چند مورد از ويژگيهاي اينترپرايز است.
هر يك از بخشهاي اين فضاي كاري يك سامانهي مستقل دارد كه با ديگر اجزاي آن تبادل و برهمكنش دارد. شايد تنها ضعف آن كلاه ماساژ دهندهي سر كاربر باشد!
اين برج كه در پرتوهايي از نور، در تمامي جهات درخشان شده است، ميتواند به عنوان يك نماد مذهبي به نظر برسد، اما در حقيقت اين گونه نيست. اين برج يك كارخانهي جديد برق در اسپانيا است كه انرژي حاصل از خورشيد را با 600 آينه مهار كرده و پيرامون خود را تا چندين مايل روشن كرده است.
اين برج 40 طبقه كه در منطقهي سويل اسپانيا برپا شده است، يك نيروگاه كاملاً سبز به شمار ميآيد. برج ياد شده 11 مگاوات برق را بدون ايجاد گازهاي گلخانهاي توليد ميكند و تنها از خورشيد به عنوان منبع نيروزاي خود استفاده ميكند. اين برج، نور خورشيد بازتاب يافته از آيندههاي پيرامون خود را جذب ميكند و براي اين مقصود، دو طرف برج به عنوان دو سطح جاذب آفتاب عمل ميكنند. شايد در ظاهر ساختمان برج شگفتانگيز به نظر برسد، اما اين برج دقيقاً براي جذب انرژي طراحي شده است و دليل شگفتانگيزي ظاهر آن نيز همين است. برج ياد شده به طور كامل، انرژي تابشي خورشيدي را دريافت و آن را براي ايجاد انرژي الكتريكي مهار ميكند.
منبع: http://blog.scifi.com/tech/archives/2007/05/04/solar_power_pla.html ، ۴ مي 2007
نشريه معروف و مشهور آيندهپژوهان يعني فيوچريست (Futurist) در شماره اخير خود آيندهنگاري جالبي را از 25 سال آينده به عمل آورده است و آيندههاي محتمل را در قالب 10 پيشبيني مطرح ساخته است كه مطالعهكامل آن خالي از لطف نيست، اما نكاتي را در ارتباط با وضعيت فناوري اطلاعات و ارتباطات داشت كه به نظرم مفيد آمد و مناسب ديدم آن را به صورت تصويري از 25 سال آينده اين فناوري ارايه كنم.
براي بسياري از كارشناسان و دستاندركاران فناوري اطلاعات و ارتباطات همواره اين پرسش مطرح بوده است كه با توجه به پيشرفت و گسترش بسيار سريع فناوري اطلاعات و زيرساختهاي ارتباطي وضعيت اين فناوري در سالهاي آينده چگونه خواهد بود؟ تاكنون گمانههاي گوناگوني در اين خصوص مطرح شده است و هر يك بخشي از اين تصوير آينده را ترسيم كردهاند، اما اين تصوير تا چه اندازه ميتواند مشابه تصويري باشد كه 25 سال ديگر با آن روبرو خواهيم شد؟

آينده پژوهان جملهاي آشنا براي همگان دارند با اين عبارت: ”به آينده خوش آمديد!“. اگر چه اين جمله در نگاه نخست ممكن است تا حدودي مضحك به نظر برسد، اما اين كه بتوان وارد ”آينده“ شد يا اين كه خود را در ميان آن يافت، موضوع در خور توجهي است. مهم اين است كه در جهان فيزيكي منظور از خوش آمد گويي به آينده، خير مقدم گفتن به ”فردا“ است. اگر قدري واقع بينانه به اين موضوع نگاه كنيم، در مييابيم كه اين فردا است كه به سوي ما ميشتابد و در حقيقت اين آينده است كه ما را در بر ميگيرد، بي آنكه در وهله نخست متوجه آن باشيم.
|
|
خواهشمندم هنگام نقل مطالب اين وبلاگ، منبع (نام و آدرس سايت، نام نويسنده، نام مترجم و تاريخ انتشار مقاله) حتما ذكر شود. متشكرم - سيد عليرضا حجازي |
|